viernes, 14 de marzo de 2008

AS ELECCIÓNS SON A FESTA DA DEMOCRACIA



As eleccións son a festa da democracia. O poder do pobo exivese nesa liturxia civil pola que son escollidos os que han de gobernarnos por un teterminado tempo.
No mundo grego, Pericles estableceu unha democracía que adoita decirse que é a maís antigua das coñecidas.
Hai a democracia inglesa que pasou despoís a Norteamerica. Paul Casals ten dito que en Cataluña houbera democracía antes que nas Illas Británicas.

A nos chegounos a democracía tras a Revolución Francesa, e as Cortes de Cádiz.

A democracia é como un diamante: duro e fráxil.
Non basta con eleccións democráticas, hay que seguir sendo servidores do pobo. Por via democrática, chegou algún dictador ó poder: é o caso de Hitler.

Dixo aquel Lord inglés: “o poder corrompe, e o poder absoluto corrompe absolutamente”.

A oposición tamén axudará a un bo goberno.
Terá como misión vixiar.

Aquel home do século XVIII coñecido como Montesquieu elaborou a doctrina da separación dos tres poderes: lixislativo, executivo e xudicial. Unha forma de control para asegurar a función da democracía.

No século XX temos unha frase de Winston Churchill: “A democracia é o peor dos sistemas, exceptuados todos os demais”.

Sexamos, poís, demócratas, tolerantes, respetuosos coas persoas, cos dereitos humanos, e o ben común. A democracia está ó servizo dos cidadáns.

Remato cun refrán: “A quién Dios se la dio, que san Pedro se la bendiga”.

Que sexa para ben de todos, pois a democracía é para facilitar a convivencia . Nada maís, e nada menos.

Na liturxia da Igrexa, na Oración dos Fieis, rezamos polos que teñen a obriga de servir ao pobo. E no Venres Santo temos unha solemne oración polos gobernantes. Di así: “Asiste, Señor, coas túa gracia aos que gobernan para que teñamos paz, progreso e liberdade relixiosa”.

Xa dos dixera san Paulo na súa Carta a Timoteo (1,2) que temos que rezar polas autoridades para que podamos vivir tranquilos, en paz, con toda dignidade.

Ogallá sexa así para toda España.




miércoles, 5 de marzo de 2008

RECOÑECEMENTO A MULLER TRABALLADORA






Imos celebrar no día 8, o DIA DA MULLER TRABALLADORA.
Se hai, houbo, mulleres traballadoras, foron as galegas do noso mundo rural.



Levaban os labores da casa e os do campo.Baste ver fotografías con mulleres sachando, cargando no carro, levando cestas de herba na cabeza
Alédanos, ver que ,hoxe, a muller galega, como tantas, traballa no ensino:infantil, medio ou superior.Ocupa postos relevantes na política, participa en competicións deportivas;temos acreditads locutoras de radio, presentadoras de TV, periositas



Quizàis se as Xefaturas do Estado e Goberno estiveran en mans de mulleres habería mais sensibilidade ante os problemas da fame no mundo,gueras,etc.



Aquí váisenos a pluma a lamentar ese crime, que , de vez en cando fire a nosa mente e corazón: a violencia doméstica. Parece que é o pago que damos a tanto aguante das mulleres.



Pero queda por dicir que as nosas igrexas teñen na muller a gran colaboradora:decoro dos templos participación na liturxia,na catequeses, nas obras de caridade.



Calquera se decata que a meirande parte da xente que participa nas celebracións relixiosas, son mulleres .tamén son elas as grandes transmisoras da Fe crsitía na familia.



DIOLOPAGUE, POIS, ÁS NOSAS MULLERES CATÓLICAS.
GLORIA E HONOR A TANTAS MULLERES, NAIS DE FAMILIA, MULLERES NOVAS, SOLTEIRAS, QUE TANTO TRABALLAN POLA CAUSA DO EVANXEO


viernes, 29 de febrero de 2008

SAN ROSENDO, QUIROGA PALACIOS E BERGANTIÑOS






No día primeiro de marzo, as dioceses galegas celebramos a festa de San Rosendo.O ano pasado estivo adicado ao undécimo centenario do santo.Falóuse da súa condición de abade e bispo, tamén de que fora nomeado polo rei Ordoño Gobernador de Galicia.Recordamos que por ser de familia distinguida tiña propiedadse en terras da bisbarra de Bergantiños.
Compre subliñar que o primeiro de marzo do 1953, o Cardeal Quiroga Palacios puxo a primeira pedra do Seminario Menor de Santiago, en Belvís.






O paralelismo entre o inesquencible cardeal e San Rosendo é manifesto.Cunha diferencia de dez séculos, os dous foron bispos de Mondoñedo,mesmo os dous exerceron o episcopado en santiago de Compostela;San Rosendo está sepultado en Celanova, en terras ourensáns nas que nacera Quiroga Palacios. Falta agora que o noso cardeal tamén fose beatificado e canonizado como moitos, todos,quixeramos.



Quiroga creou a parroquia de San Rosendo, na Coruña, cidade na que por 1930 , o arcebispo Zacarías Martínez creara a freguesía de San Pedro de Mezonzo.Quedando así perpetuada a memoria destes dosu santos bispos de Compostela, en parroquias da cidade de maior poboación na nosa auquidiocese.



Mai volvamos o Seminario Menor.A obra durou varios anos, pero eran precisos, naquel tempo, pinos para facer estadas. Pois ben, do Seminario Maior de Santiago viñeron alumnos que procedían de Bergantiños, viñeron, digo, a expoñer esa necesidade aos párrocos de estas freguesías, para veren de facer un chamamento á colaboración.O resultado foi que as nosas parroquias aportaron pinos (piñeiros,no Diccionario da R.A.G.) aportaron abondo para levar adiante a obra do Seminario.



Haberá dous anos publicouse en Compostellanum unha memortia daquela obra, e alí consta esta xenerosidade das parroquias de Bergantiños.






jueves, 21 de febrero de 2008

ROSALIA DE CASTRO E BERGANTIÑOS



O 24 de febreiro do ano 1837 nacia en Santiago unha nena a quen lle puxeron por nomes María Rosalia Rita, cando a bautizaron na Inclusa que había no Hospital Real de Santiago. Os maís vellos recordamos esa institución que había no Hospital, que hoxe é o chamado Hostal dos Reis Católicos, na Praza do Obradoiro.


A nena tratada, a nosa Rosalia Castro, non ingresou naquela institución benemérita. Ela era da familia dos Castros, na Matanza, en Padrón.

Rosalia de Castro, bandeira da nosa fala galega, ten moito que ver con Bergantiños, casou cun recoñecido bergantiñán. Así se proclamaba Manuel Martínez Murguia, que nacer na aldea de Froxel, en Oseiro, Concello de Arteixo.

Rosalia estivo, de moi nova, en casa de Eduardo Pondal, en Muxia, e alí, na romería da Barca, situa o seu recoñecido poema, moi colorista, descriptivo da popular ramaría.
Sabemos tamén da amistade de Rosalia e o vate Eduardo Pondal, de Ponteceso, quén conpuxo un sentido poema cando Rosalia estaba moi mala.

Finalmente, Rosalia adicou a fotografía na que aparece coa súa familia, a Gregorio Gómez Quintela, nado en Caión, curmán de don Xoaquín, o párroco de Lema.

De Rosalia dixo a súa filla Gala (a que maís tempo sobreviviu) que endexamais pasara un pobre pola súa porta que non recibira limonsna da súa nai. A pesares de que houbo tempos nos que Rosalia tivera que pasalas moi estreitas. Boa cristiá, muller de fe era a nosa Rosalia.

miércoles, 13 de febrero de 2008

SAN VALENTÍN



Esta semana tráenos a regalía de San VALENTIN , presbítero e mártir na Roma do século III, en tempos do emperador Claudio II. Se non évero é ben trovato, que dín os italianos.

Si. É fermoso aquilo que contan do santo, que seica casaba a noivos que por lei non podían casar, pois o emperador non permitía que os seus soldados, os das invencibles lexións romanas, foran o exército xa casados, pois os solteiros loitaban con mais bravura cós casados.Que sabe se por iso lle puxeron de nome Valentín ao noso santo pois enfrentarse ao poderoso emperador romano supón moita valentía. Un apelativo, pois, que honra ao santo dos enamorados.

O amor é indefinible. Os diccionarios aportan moitas acepcións. Hainas que miran ós aspectos sicolóxico, biolóxico, mesmo químico.

Para un cristian, AMOR, con maiúsculas e por antonomasia, é Deus.

Mil formas de amor hai no noso mundo. Canto mais puro, libre, xeneroso canto menos egoista e comenenciudo tanto máis se pareceráao amor de Deus.E non cabe duda que batemos cada día con formas de auténtico amor, que nos fan lembrar o amor de Deus. Por exemplo , o amor de Nai: Coma el, outro non hai, dí un adaxio galego.

Tamén nos noivos ha de haber ese amor limpo, xeneroso, de quen se prepara para tan alta misión como é a da familia cristiá.

E ben. No medio das rebaixas, poida que San Valentín anime un pouco a vida do comercio, que tamén tén a súa crise.

Vaites, vaites, con San Valentín.


martes, 5 de febrero de 2008

CELEBREMOS O ENTROIDO PARA ENTRAR NA CORESMA


Hoxe queremos proclamar a necesidade do Entroido, coma un tempo de folgos para o comezo da Coresma.

Mais a globalización fai estragos na identidade do noso Entroido.Estase a coverter nun Carnaval coma o de Caiz, ou de Tenerife, que,ao meu ver estan influidos polo de Rio de Xaneiro.

Botamos de menos no noso Entroido a poética popular que creou tantos testamentos do Entroido, mestura de sátira e retranca.

Non vemos escenificacións con agudeza mental das situacións que vive a nosa terra bergantiñá.

Había carros e carrilanas, Vellos do Entroido que percorrían as aldeas e mesmo entraban nas casas onde, xa en confianza, amosaban a súa real faz.

Parécenos que nos tempos da cociña vitrocerámica hai as filloas “da pedra”, unha creación que parece levarnos a prehistoria. Quizais o cocido galego (hoxe mais sofisticado) é o que ainda perdura nos nosos xantares.
Poida que haxa unha saturación festiva que nos rouba o gozo das festas estacionais. Todo queda mais plano, chan. Temos fins de semana, vacacións, cumpreanos,etc

Nin a mesma Coresma é un tempo riguroso como antano.Veña, pois, o Entroido, que, para os creentes católicos, da paso a un tempo de revisión, reflexión, renovación da vida cristiá e así con Cristo rexurdir a unha vida nova.




sábado, 2 de febrero de 2008

Ser galeguista é ter espíritu de amor á terra dun, e á xente, e tamén á vida e aos mortos


Entrevista a D.Xosé Pumar Gándara extraída de La voz de Galicia (2-II-2008)

El dicho es conocido (y para el hablar, nada mejor que un dicho): ese cura sabe latín. Si se usa con otros sujetos, el predicado es una manera de darle un plus de sabiduría al protagonista. Pero si se aplica a un cura, entonces es que habla latín de verdad.

Xosé Pumar Gándara lo habla y lo escribe a la perfección. Esta entrevista, si el entrevistador pasase de la primera declinación o dominase los ablativos, podría realizarse en ese idioma, pero la verdad es que los secretos de la lengua que nació por el Lacio solo los domina quien, además de haberse dedicado casi toda su vida al ministerio religiosos (fue ordenado hace 54 años por el cardenal Quiroga) es además un conocido investigador de la historia y las tradiciones de los lugares a los que pertenece o por los que pasa.

Así que sacerdocio, lenguas, investigación...

Hábitos
Lo primero fueron los hábitos. No es tema menor que Pumar Gándara sea la cuarta generación (y tres sacerdotes más por la rama materna) de una familia de curas. Un tío, otro tío, otro tío, él. Pumar Foxado, Pumar Cornes, Pumar Gómez y Pumar Gándara. No habrá quinta, «lamentablemente». Su sobrino ha optado por el régimen especial agrario más que por el general de la vocación sacerdotal.
Xosé Pumar nació en la aldea de Quintán, en Buxán-Val do Dubra. Un bistío era coengo en la catedral de Santiago y lo llevó a Santiago de niño, en el 35, con solo cuatro años. En julio de ese año, recuerda, lo llevaron a ver el aeropuerto de Lavacolla. Su vida iría quedando ya muy asociada ya a Compostela, pero siempre sin perder el fuerte vínculo con su tierra natal, sobre todo en las vacaciones. Y que aún mantiene.
Es la suya una descendencia de una casa fuerte. El primer cura de la estirpe era ya hijo de un cabezadoiro, un hombre destacado, que cobraba las rentas, iba a Santiago y hasta tenía en su Casa el Concello, la misma en la que nació Pumar.

Hecho cura, su vida pastoral lo fue en cinco parroquias. Xavestre, en Dubra, de interino. Trazo, cinco años, no muy lejos. Bastavales, 14 años, un lugar que lo marcó especialmente. Seavia, en Coristanco, 13 años, y Padrón, una década más.

En Bastavales se impregnó de Rosalía. A ella, a su obra, a su conocida poesía dedicada a las campanas de la iglesia («a verdade é que resoaban moito»), debe tal vez su espíritu galeguista. «É que todo o mundo me preguntaba por Rosalía, e eu estudeina moito». Hizo más, escribió la historia de Bastavales en once tomos manuscritos, como homenaje a los también once de López Ferreiro que se guardan en la catedral. Y once volverán a ser los de la historia de Seavia.

En Bastavales hizo más, porque compuso hasta el himno. Dejó huella. El campo de fútbol de este lugar lleva ahora su nombre. Tiene una iglesia que, en la comarca, es como una catedral. De ella dijo Quiroga que tiene el atrio más bonito de la diócesis.

Radio
Pumar vive en Carballo, jubilado, pero escribiendo, dando misas, participando en el espacio de los martes de Radio Voz Bergantiños junto a José García Gondar, y cuyos textos pueden verse en la web parroquial (http://www.parroquiadecarballo.com/).

En sus intervenciones se aprecia ese matiz galeguista del que tal vez se impregnó en el sur de la provincia. Pero, ¿qué es eso exactamente? «Ser galeguista é ter amor á terra dun, e á xente, e tamén á vida e aos mortos. Sobre todo, á terra e á xente. Hai moita cuestión política nisto, pero eu profundizo máis. A patria é a terra e máis os mortos». De ello, y de su capacidad de observación, fue surgiendo su afán compilatorio. Recogiendo palabras, voces, rito, tradiciones, que corren el riesgo de perderse, si es que no lo han hecho ya.

Lo mueve también su amor por la lengua propia. Recuerda los castigos, cuando estudiaba, por hablar gallego. Los profesores querían que lo fuese perdiendo, él y sus compañeros. Eran años difíciles, para el idioma y para la vida misma.

En latín escribe a diario buena parte de su diario. Cada vez, más. Sobre todo, los sentimientos, aspectos íntimos, temas que no le interesa que otros sepan. No las descifrarían ni los que también manejan esta lengua, avisa, dado su dominio. En latín ha escrito (¿quién, si no?) la dedicatoria del hórreo que la próxima semana la delegación parroquial entregará al Papa en Roma.

A Xosé Pumar le gusta echar la vista atrás. El mundo de hoy lo ve «¡tan cambiante, de xeito tan acelerado!». Cree que se está perdiendo el humanismo, «que cede en orde á mecánica, á informática, á economía. Estropeamos fisicamente este mundo noso».

Comparaciones
Le gusta echar un vistazo a las fotos antiguas, y compara. «Hoxe vese moito cemento, uralita. Non se respecta a terra, parece que a maltratamos, e todo ao servizo da mecánica». Reconoce que se ha mejorado en muchos aspectos, pero matiza: «Ao mellor, a doses de dor no mundo de hoxe son tantas ou máis que fai moitos anos. Había felicidade naquel mundo. Non quero darlle á moviola para atrás, pero pérdese aquela confianza que había. Comías o caldo alí onde estaba, dábanllo aos rapaces, estaban as portas abertas...», concluye el sacerdote, con un más que evidente atisbo de melancolía no disimulada.


martes, 29 de enero de 2008

A CANDELARIA E SAN BRAIS


Estamos achegándonos ao medio do inverno. As festas da Candelaria e San Brais dan un particular tono ás nosas parroquias.

No día 2, as nais levan os seus nenos recentemente bautizados, á igrexa, como facían as nais hebreas; como fixo Nosa Señora, Santa María, levando a Xesús ao templo, e ser alí presentado a Iahveh.
Despois de 40 días, temos a Presentación do Neno Xesús.Evocación, pois, do compromiso dos pais cristiáns para educaren así ós seus nenos.
Os maiores tamén podemos ratificar ese mesmo compromiso, co noso comportamento.
A musa popular deunos uns versos que levan algo de retranca e de alento para o labrego galego cando había aqueles invernos crus, longos,cheos de humidade:

Se Candelaria plora,
O inverno vai fora.
Se Candelaria rí,
O inverno está por vir.
E ce chora e se rí
A metade vai fora,
Otra metade está por vir.


San BRAIS é o santo que precisamos en terras nas que os males da gorxa e da reuma fan moitos estragos.
Haberá Misa de San Brais en moitas igrexas.No porta, un pequeño grupo de mulleres amantes da tradición, ofrecerán melindres ós devotos.Estarán pasando frío, ou quizais ó abeiro dun paraguas, se chove.
Por favor, mercade algo para levar para as casas.
Na igrexa, bendicirán o pan de San Brais, costume moi xeral en Rusia. Ë unha forma popular de levar a intercesión do santo mesmo ás nosas gorxas.Así mellor poderemos cantar loubanzasa a Deus.

martes, 22 de enero de 2008

O DIACONO SAN VICENTE



Desde hai algún tempo, temos na nosa diocese de Compostela Diáconos permanentes, que veñen colaborando en parroquias das cidades de santiago e A Coruña.

Esta é unha vella novidade, como adoita dicirse porque diáconos permanentes habíaos na igrexa apostólica e na dos primeiros séculos.

Así temos San ESTEVO, elexido con outros seis, polos mesmos Apòstolos, para seren servidores, é dicir, diáconos na Igrexa de Deus.

San Lourenzo e San Vicente, son diáconos permanentes en tempos de persecución.

Mártires, é dicir, testemuñas, foron os tres que nomeamos.

Hoxe estamos coa celebración do martirio de san vicente, diácono en Zaragoza, nos comezos do século IV.Tanto se estendeu a súa fama, que o propio S.Agostiño loubou a súa fe e valentía.

Preto de nós, temos o Mosteiro de Almerezo, hoxe San Vicente da Graña, na parroquia de Cospindo. Aquel antigo mosteiro foi estudiado por Lopez Ferreiro,e, haberá tres anos o Instituto de Estudios Bergantiñáns premiou un traballo de Santiago Daviña Sainz, no que este historiador , correspondente da Real Academia Galega, recopilaba toda a documentación da que se pode dispoñer nos nosos arquivos sobre o veterano mosteiro.

Dóenos ter que dicir que o amigo Santiago Daviña finou haberá dous meses, poucos días despòis de recibir outro premio aquí en carballo por un estudo sobre os Baños Vellos. D.E.P.

Outro San Vicente témolo en Vimianzo, con igrexa nova, amplia, feita en tempos do recordado párroco D. Manuel Srjomil, natural da Vila que testimonia a gratitude co seu párroco pola devandita obra, cunha placa na fachada do templo.

Outras freguesías adicadas a San Vicente, preto de nós, son as de Rial e Niveiro, no Val do Dubra. Estas igrexas poden verse desde a estrada que vai de santiago a Carballo. Pero haberá que ter moito tino se se vai co volante na man, e o conductor quere admirar fachadas e campanarios de tan fermoso val.




viernes, 18 de enero de 2008

San Paio de Xaneiro




SAN PAIO DE XANEIRO


Mentres imos subindo a Costa de Xaneiro, veñen ao noso encontro os santos do inverno, como son S.PAIO o primeiro ermitán, e S.AMARO,monxe.

Son santos que florecen canda as mimosas, unha planta que inzou na terra galega, beneficiándose da nosa humidade e que abrocha tan pronto como van espertando os días.


Bergantiños ten tres igrexas nas que se venera a S.Paio. A mais coñecida é o santuario de San Paio da Devesa, na parroquia de Entrecruces, perto da Férveda do rio Outón.Aqué santuario é digno de ser visitado, tanto pola veneración do santo, como para ver a bóveda de nervaturas góticas, o retablo barroco, as imaxes tan valiosas alí gardadas. Todo agora moi ben restaurado.

Despois por un carreiro ben disposto, pódese ir deica a Férveda, que se o río leva enchenta, fará alí un cadovio de auga que nos deixará pasmar uns intres polo dinamismo do espectáculo e o batifondo da baixada das augas repartidas.

San Paio ermitán haimo tamén en Coristanco e en Goiáns.Contrstas esta imaxe coa habitual do santo, que casi sempre vai con hábito talar, capa e capucha, pero en Goiáns está casi expido e meditante ante un Crucifixo que leva na man.

De San Amaro, o santo benedictino, coñecido como San Mauro en ambientes castelanizados, non temos veneración en Bergantiños, polo menos que eu saiba.Pero si temos o San Amaro de Barouta, lindando con Dubra,en Ames.
Por certo tamén
en Niveiro (Dubra) retornaron o culto a San Paio, desde hai catro anos.Antes había unha capela no no monte, que otempo arruinou.Agora o culto é na parroquial.


Datos Biográficos



DATOS BIOGRAFICOS DE D. JOSE PUMAR:




Nacido y Bautizado en Buxán /(Valle del Dubra) el 8 /X/1931 Ordenado sacerdote en Santiago el 6-VI/1954.

Cura de las parroquias: Xavestre (1954-55)Trazo (1955-60) Bastavales (1960-1975), Seavia-Erbecedo (1975-1987), Padrón (19987-1997).

Desde esta fecha en Carballo, como miembro del equipo sacerdotal que atiende la Unidad Pastoral.

Músico, escritor, investigador o etnógrafo son algunas de las facetas que tiene en la maleta este estudioso viajero de la vida. Enamorado de la obra y la tierra de Rosalía de Castro, Pumar Gándara tras recorrer varias parroquias, entre ellas las de Bastavales o Seavia, vive en la capital de Bergantiños, entregado al conocimiento de una comarca que siente como propia...




lunes, 7 de enero de 2008

Parroquia de Carballo







La Parroquia de Carballo
siempre tuvo las puertas a todos y para todo.

Ahora tambien quiere abrir esta puerta para que
los carballeses y amigos entréis
para informar, sugerir, criticar,
proponer y animar.


Un abrazo para todos


José García Gondar
Cura Párroco